Ethibel lanceert een ‘light’ label

Begin januari 2005 lanceerde Ethibel, de organisatie die vele duurzame beleggingsfondsen van een kwaliteitsvol investeringsregister[1] voorziet, een light-versie van zijn bestaand label. Het oorspronkelijk label zal voortaan ‘Ethibel Pioneer-label’ heten, de light-versie krijgt de naam ‘Ethibel Excellence-label’. Begin januari 2005 lanceerde Ethibel, de organisatie die vele duurzame beleggingsfondsen van een kwaliteitsvol investeringsregister[1] voorziet, een light-versie van zijn bestaand label. Het oorspronkelijk label zal voortaan ‘Ethibel Pioneer-label’ heten, de light-versie krijgt de naam ‘Ethibel Excellence-label’. Beide labels zullen zich baseren op dezelfde criteria. De bedrijven zullen bij beide een zelfde screening op meer dan 100 sociale, ecologische en economische indicatoren ondergaan hebben. Beide labels zullen ook dezelfde uitsluitingscriteria hanteren zoals bijvoorbeeld : geen wapenindustrie. Criteria blijven gelijk en toch ligt de lat lager Het verschil tussen beide labels situeert zich op het vlak van de selectie. De lat om in aanmerking te komen voor het nieuwe Excellence-label wordt lager gelegd. Concreet zal er , ook indien de bedrijven in een bepaalde sector een bedroevend lage score halen op sociaal en/of ecologisch vlak, voor gezorgd worden dat binnen elke sector minimaal 25% van de marktkapitalisatie[2] in het investeringsregister aanwezig is. Hierdoor zullen in het Excellence label naast alle bedrijven van het Pioneer-label, ook nog een aantal andere bedrijven (in volgorde van duurzaamheidsscore) opgenomen worden tot voor alle sectoren minimaal 25% marktkapitalisatie aanwezig is. Dit heeft dus voor gevolg dat er meer bedrijven tot het Excellence register toegelaten zullen worden, dan tot het Pioneer label. Niet omdat er meer nu meer ‘duurzame bedrijven’ zijn, maar wel omdat de lat lager gelegd wordt. Het Excellence label bevat 280 bedrijven, het Ethibel-label 200. Excellence register neemt de bestaande globale geldstromen als norm Het Excellence-label neemt de bestaande marktkapitalisatie per sector als norm. Dit houdt in dat de bestaande sectoriële verhoudingen en globale geldstromen in het investeringsregister gewoon bevestigd worden. Het label wordt een doorslag van de bestaande economie. Sectoren die nu reeds met het leeuwendeel van de koek gaan lopen en dus hoog vertegenwoordigd zijn (in termen van marktkapitalisatie) in de klassieke investeringsregisters zullen dat per definitie ook moeten zijn in het Excellence label.[3] Het register zal geen wens tot heroriëntering van de geldstromen tussen sectoren weerspiegelen. In het investeringsregister van het Pioneer label[4] zijn de eerder positieve of neutrale sectoren als gezondheidszorg, telecommunicatie en informatietechnologie meer vertegenwoordigd dan in een klassiek gelijkaardig investeringsregister. Sectoren als ‘energie’ of ‘materials’ zijn dan weer minder vertegenwoordigd omdat er in die sectoren nu eenmaal niet zoveel bedrijven te vinden zijn die een degelijk duurzaamheidsbeleid hebben. Het investeringsregister van het Excellence label zal dit onderscheid dus grotendeels uitwissen, alle sectoren zullen minimaal met 25% van de marktkapitalisatie vertegenwoordigd zijn , ongeacht de doorsnee maatschappelijke meer en/of minderwaarden van de betrokken sector of bedrijven. Hoop hiermee beter aan te sluiten bij de wensen van grote investeerders Ethibel hoopt met het Excellence-label tegemoet te komen aan de aanhoudende vraag van een aantal vermogensbeheerders[5] om te kunnen beschikken over een ruimer investeringsregister: met meer bedrijven (vooral van bedrijven met een grote marktkapitalisatie) in meer sectoren. Dit geeft de betrokken vermogensbeheerders de mogelijkheid om beter in te kunnen spelen op fluctuaties in de markt. Verkopen van slecht presterende aandelen en sectoren en aankopen van beter presterende op het moment dat zich daartoe opportuniteiten aandienen. Ethibel hoopt dan ook dat het Ethibel Excellence-label meer aantrekkingskracht zal uitoefenen op o.m. institutionele beleggers. Uithollende tendens in de sector, terwijl de klant zich van niets bewust is Ethibel volgt een algemene uithollende tendens op de markt. De verwachtingen van de vermogensbeheerders krijgen almaar meer de overhand. En een doorsnee consument merkt het niet eens: want in hun prospectus beweren alle betrokken producten ongeveer hetzelfde: ze selecteren de beste (voortrekkers uit de klas of sector). Ze hanteren ook allen een indrukwekkende lijst van onderzoeksitems. Het verschil zit hem meer en meer in de effectieve selectie die doorgevoerd wordt. Maar welke klant is daarvan op de hoogte? En .. het moet gezegd: er zijn productaanbieders op de markt die het spel veel grover spelen. Er worden op de Belgische markt meer en meer producten aangeboden die putten uit in het buitenland samengestelde investeringsregisters. De ‘FTSE4Good-indexen’ en de ‘Dow Jones Sustainability-Indexes’ zijn daarvan de bekendste en beruchtste. Fondsen met deze investeringsregisters als basis, putten uit een duurzaam investeringsregister waar de marktkapitalisatie van de opgenomen bedrijven de helft bedraagt en meer van een klassiek gelijkaardig investeringsregister. In termen van marktkapitalisatie beschouwen deze producten 70% tot 50% van de onderzochte beursgenoteerde bedrijven als ‘de beste’. In de bijgeleverde productinformatie is dit nergens te vinden. Bovendien is de gemiddelde marktkapitalisatie van de geselecteerde bedrijven zowat het dubbele van in een klassiek register. Waardoor duidelijk blijkt dat de betrokken duurzaamheidsregisters niet alleen veel, maar ook vooral grote bedrijven (in termen van marktkapitalisatie) oppikken. De kloof tussen wat deze producten beweren (de beste financieren), de verwachtingen die dat oproept bij de belegger en de effectieve realiteit is een onaanvaardbaar diepe ravijn. Het strookt o.i. echt niet met de verwachting van een doorsnee goedmenende maar niet onderlegde belegger dat zijn gelden in duurzame fondsen uiteindelijk terecht komen in 70% (FTSE4Good Europe) 50% (Dow Jones Stoxx) van de doorsnee grote beursgenoteerde bedrijven. De verschillen tussen de producten moeten voor aanschaf veel duidelijker gemaakt worden. De invoering van het Excellence-label heeft hier zeker zijn verdienste, het maakt tenminste duidelijk dat er op dat vlak verschillen zijn. Het kan anders Netwerk kaart de aan de gang zijnde uitholling aan en is vooral pleitbezorger voor producten met een wezenlijk ander profiel. Wat is trouwens nog de meerwaarde van een duurzaamheidsscreening als het resultaat op voorhand vastgelegd wordt en qua algemene samenstelling een doorslagje van de bestaande economie moet zijn? Moeten risico en rendement van duurzame producten trouwens per definitie minimaal gelijklopen met dat van klassieke gelijkaardige producten? Mag er niet enige prijs betaald worden voor het vrijwaren van onze toekomst en is het niet de logica zelf dat andere criteria tot andere financiële profielen leiden? Tot op heden is trouwens nergens bewezen dat producten die werken met een strenge sociale, ecologische en economische screening van beursgenoteerde bedrijven een slechter financieel resultaat halen dan producten die putten uit een ruimer (minder streng samengesteld) register. Misschien is het omgekeerde wel het geval : m.n. dat registers met de echt besten uit de klas op rendementsvlak beter scoren. AlterVision Balance Europe blijft bij oorspronkelijk label Eind 2004 kregen alle bestaande producten met een Ethibel-label de mogelijkheid om te kiezen voor het bestaande register (voortaan dus Pioneer) of voor het nieuwe (Excellence). Netwerk is alvast tevreden dat AlterVison Balance Europe[6], mede op vraag van Netwerk Vlaanderen en Réseau-Fa, gekozen heeft om bij het Pioneer-label te blijven. Ook al omdat het t.a.v. de bestaande klanten, die wellicht in het verleden gekozen hebben voor het scherpe profiel van Ethibel, niet erg ernstig zou zijn om zomaar zonder hen te consulteren of ten gronde te informeren van politiek te wijzigen. Wat doen andere bestaande producten met een Ethibel-label? We zijn benieuwd hoe de andere bestaande fondsen dit probleem zullen aanpakken. Wettelijk is men niet verplicht hun bestaande klanten hierover vooraf te consulteren. Men moet hen, wettelijk gezien, zelfs niet verwittigen. Het lijkt ons, vanuit ethisch oogpunt, evenwel een minimum dat, zij die voor verandering kiezen (Excellence dus) hun bestaande klanten persoonlijk op de hoogte brengen. We blijven ter zake even waakzaam als altijd. [1] : het investeringsregister bevat de bedrijven die het best gescoord hebben op de duurzaamheidsscreening. Fondsen die het Ethibel-label dragen, mogen uitsluitend in bedrijven uit dat register beleggen. Bij sommige fondsen fungeert een duurzame index als investeringsregister.[2] De marktkapitalisatie staat hier voor de beurswaarde van de voor de betrokken bedrijven of sectoren op de beurs genoteerde effecten. Concreet zal de het totaal van de marktkapitalisatie van de bedrijven in het Excellence-register per sector minimaal 25% moeten zijn van de marktkapitalisatie van deze sectoren in de MSCI World. [3] De MSCI World wil (in termen van marktkapitalisatie) minimaal 75% van de wereldwijd verhandelde effecten bevatten. Daarvan zullen er dus nu per sector minimaal 25% (in termen van marktkapitalisatie) in het Excellence-register moeten opgenomen zijn. De duurzame index Dow Jones STOXX betracht zelfs een algemene marktkapitalisatie van 45% van de gelijkaardige klassieke index. [4] Cijfers eind 2002 (meest recente publiek beschikbare)[5] Vermogensbeheerders zullen niet alle bedrijven uit een investeringsregister kiezen. Ze zullen kiezen voor deze bedrijven die het best beantwoorden aan de financiële ambities van het fonds. Hiervoor doen ze aan actief beheer: kopen/verkopen van effecten wanneer er goede/slechte vooruitzichten zijn. [6] Fonds met een Ethibel-label, aangeboden door Fortis, waarbij Netwerk Vlaanderen en Réseau Financement Alternatif begunstigden zijn van een deel van de instapkosten.